Bu konuyu daha önceden defalarca işlemiştim ;cenaze çıkmış evde pide verilmemeli çünkü millet zaten acılı ve sevdiğini kaybetmiş ona mı kafa yorsun oraya gelenlerin ne yiyeceğini mı kafa yorsun.
Bu tür durumlarda herkesin aklına genelde şu geliyor: "Ben vermezsem laf olur." Belki de o an için hayır için verenler de vardır ama bu adet kesinlikle ve kesinlikle kaldırılmalıdır. Ben bir belediye başkanının babasının öldüğünde gittim, orada bile verilmedi;bunu küçümsemek için demiyorum,bu adetin kaldırılması yönünde örnek bir destek olarak gördüğüm için söylüyorum.
Cenaze evlerine daha yemek getirilmelidir.
Bu uygulama köylerde, Tavas'ın merkezinde devam ediyor,3 gün olmasa da bir gün, bir hafta olmasa da 3 gün devam ediyor ve yemek getiriyor komşular, hısım akırbalar ama bizim istediğimiz, rica ettiğimiz, yalvardığımız, önerdiğimiz lütfen lütfen cenaze evlerinde pide vermeyi kaldıralım.Akrabalar getirebilir,benim bahsettiğim cenaze sahipleri zorda kalmasınlar.
Daha önceki yazdığım yazıyı da altta paylaşıyorum, belki beni yanlış anlayıp kızacaksınız çünkü dışarıdan gelenlere evet yemek verilebilir ama biz ne yapıyoruz cenaze namazını kılıp mezarlığa gidip geliyoruz arkasından pide derdi.
Xxxxx
Cenaze çıkmış evin cenazeye gelenlere pide ikram etmesi geleneği bence kaldırılmalıdır.Bu uygulamanın kalkmasına belki pidecilerimiz kızacaklar ama bu konu toplumsal bir sorun olduğu için anlayışla karşılarlar umarım.
Pidenin cenaze sahipleri tarafından verilmesi devamında birçok sorunu getiriyor.Adam zaten hastaneden yeni çıkmış ya da maddi durumu iyi değil yakınının öldüğüne mi yansın cepte beş kuruş yokken pide yaptıracak olmasına mı yansın.Eskiden böyle adetler yoktu daha komşular yemek getirir birlikte 3- 4 gün yenirdi.Bizim Solmaz'da cenaze çıktığı gün cenaze sahiplerine o acıları unutturulmaya,hissettirilmemeye çalışılır ikindi ile akşam arasında ,"Ben çoluk çocuk ne yaptı bir bakıp geleyim."diyerek ordan ayrılıp akşam yemekle gelinirdi ve hala da 3-4 gün yemekle gelinir.Bu yemekler normalda her gün yapılan yemeklere de pek benzemezdi,yumurta bile farklı pişirilir, yemeğe makarna,cacık ilave edilirdi.
Bu gelenek birçok yerde bugün de devam etmekte ama dikkatimi çeken şey burada da pidenin devreye girmesi.Burada pide olması gayet normal ve yemekten daha iyi,en azından bulaşık derdi yok.Kız kardeşim vefat ettiğinde sanırım 4. veya 5. gündü, başka köyden taziyeye gelmişler,akşama kaldılar.Köy yerinde olduğumuz için yiyecek içecek de yoktu,o zamanlar köyde bakkal zor vardı zaten.Birbirimizin yüzüne bakıyorduk çünkü yemekle uğraşacak durumda değildik,12 yaşındaki kız kardeşimizi kaybetmiştik,perişandık.Acı yavan kuru soğan bir şeyler hazırladı anamgil ve önlerine koyduk.Sonradan araştırdım,bazı köylerde bu tür uygulama varmış yani misafire yemek verilirmiş.Bence bu da çok çok yanlış bir uygulama.Velhasılkelam cenazenin toprağa verilmesinden sonra sonradan adet haline getirilmiş mezarlıktan gelince pide ikram etme adeti çok acil kalkmalıdır.Köy,ilçe veya il dışından gelenlere ilerleyen saatlerde verilebilir çünkü onların yemek yemeleri gerekebilir ve aç gelmiş olabilirler.
Anam vefat ettiğinde hastane o zaman için 18 milyar hesap çıkardı,cepte 18 kuruş yoktu,bu parayı hastaneye ödeyip 3-5 ay sonra devletten bir bölümünü geri alabiliyorduk.Şimdi böyle değil,devlet bu işi çözdü,Allah razı olsun.2 milyar ödeyip gerisini senet verecektim,Tavas'a hem para bulmaya hem mezar vb. işlerini çözmeye geldim.Tabi pide işi de olmazsa olmazlardandı.Pideciye 400 pide ısmarladım emme cepte para yoktu,sonra vereceğimizi söyledim.Hastaneye vereceğim peşinatı da ayarlayıp köye mezar yeri göstermeye gittim.Anamın komşularından bir kadın geldi ve vasiyeti olduğunu söyleyerek vasiyetin zarfın içinde olduğunu,zarfın da mezarın içine konacak olan naylonun içinde olduğunu söyledi;merakla zarfı bulup açtık,anamın yazdığı aynen şöyleydi:"Cenazeme gelen çok olur,pide falan yetmez,siz pideyi bırakın,şurda şurda un vb. var,3 -4 koldan ekmek yapın,yağlayın,yumurtalı yapın millet karnını doyursun,aç gitmesinler."yazdırmış.Güleceğimi de ağlayacağımı da bilemedim,pideleri sipariş vermiştim dönemezdim;anamın son isteğini de yapmak zorundaydık.Günlerden cumaydı hem hayır olurdu,akrabalar yaktılar 2-3 ocak, başladılar yağlı,yumurtalı ekmek yapmaya,yap bubam yap.Öğleden sonra cenazeyi toprağa verdik;anamın dediği gibi cenaze köyde olmasına rağmen çok kalabalıktı ve dışarıdan çok kişi vardı.Herkes doyuncaya kadar yedi çünkü yapılan ekmek çoktu hatta pideye dönüp bakan yoktu.İşte durum bu,gelin birlik olalım,Tavas merkezden köylere doğru da kaymakta olan bu pide sevdasından vazgeçelim hatta cenaze akşamı biz yani akrabalar,tanıdıklar pide götürsün,götürmeye devam etsinler.Çay da kaldırılmalı aslında ama hadi neyse o soğuyan gönülleri ısıtır belki.
Bu gelenek alınan kararla kaldırıldı ama ben kağıt üstünde kaldığını görüyorum, düşünüyorum.
(Başlığı bilinçli olarak öyle yazdım, devamı okunsun diye.)